11. PSZ_0038 - LISTOPAD

Parki Krajobrazowe

Park krajobrazowy to jedna z form ochrony przyrody, która została zdefiniowana w ustawie o ochronie przyrody. Powoływany jest w drodze uchwały Sejmiku Wojewódzkiego, na obszarach o szczególnych walorach przyrodniczych, historycznych, kulturowych oraz krajobrazowych. Park tworzony jest w celu zachowania oraz popularyzacji tych wartości.

Na terenie parku grunty rolne i leśne są wykorzystywane gospodarczo, zgodnie z zasadami zrównoważonego rozwoju.

Idea tworzenia parków krajobrazowych sięga lat 50 XX w. Jednym z pierwszych rzeczników tworzenia form ochrony krajobrazu był prof. Zygmunt Novák, autor koncepcji stworzenia parków krajobrazowych na Jurze Krakowskiej. Parki krajobrazowe miały spełniać funkcje ochronne względem krajobrazu przyrodniczego, jednocześnie zapewniając rozwój turystyki i rekreacji na ich terenie. Ich zwolennicy postulowali o ochronę nie tylko konkretnych gatunków i siedlisk, ale także ich wzajemnych powiązań oraz walorów wizualnych. Uchwała powołująca pierwszy park krajobrazowy, Mazurski Park Krajobrazowy, została przyjęta dopiero w 1970 roku przez PWRN w Olsztynie (siedem lat później została uchylona, a park powołano na nowo). Kolejne parki zostały powołane po roku 1976. Ciekawostką jest fakt, że w tym okresie ta forma przyrody nie była jeszcze unormowana w polskim prawie – pierwsze wytyczne zostały zamieszczone dopiero we wprowadzonej w 1980 r. ustawie o ochronie i kształtowaniu środowiska.

Zgodnie z ustawą o ochronie przyrody, parkiem krajobrazowym kieruje dyrektor parku krajobrazowego, który jest powoływany przez zarząd województwa po zasięgnięciu opinii regionalnej rady ochrony przyrody.

Parki krajobrazowe mogą zostać połączone w zespoły parków krajobrazowych, w takim przypadku pracą takiej jednostki kieruje dyrektor zespołu parków krajobrazowych, i nie ma dyrektorów poszczególnych parków.

Do zadań dyrektora parku krajobrazowego należy:

  • ochrona przyrody, walorów krajobrazowych oraz wartości historycznych i kulturowych;>/li>
  • organizacja działalności edukacyjnej, turystycznej oraz rekreacyjnej;
  • współdziałanie w zakresie ochrony przyrody z jednostkami organizacyjnymi oraz osobami prawnymi i fizycznymi;
  • składanie wniosków do miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego dotyczących zagospodarowania przestrzennego obszarów wchodzących w skład parku krajobrazowego.

Na terenie zarządzanym przez Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe, znajdującym się w granicach parku krajobrazowego, zadania w zakresie ochrony przyrody wykonuje samodzielnie miejscowy nadleśniczy, zgodnie z ustaleniami planu ochrony parku krajobrazowego, uwzględnionym w planie urządzenia lasu.

Kompetencje w zakresie uzgadniania projektów studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin, miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, planów zagospodarowania przestrzennego województw oraz planów zagospodarowania przestrzennego morskich wód wewnętrznych, morza terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej w części dotyczącej parku krajobrazowego i jego otuliny, w zakresie ustaleń tych planów, mogących mieć negatywny wpływ na ochronę przyrody parku krajobrazowego posiada regionalny dyrektor ochrony środowiska.

Do zadań Służby Parku Krajobrazowego należy:

  1. inwentaryzacja siedlisk przyrodniczych, stanowisk roślin, zwierząt i grzybów objętych ochroną gatunkową oraz ich siedlisk, a także zasługujących na ochronę tworów i składników przyrody nieożywionej;
  2. identyfikacja i ocena istniejących i potencjalnych zagrożeń wewnętrznych i zewnętrznych parku krajobrazowego oraz wnioskowanie o podejmowanie działań mających na celu eliminowanie lub ograniczanie tych zagrożeń i ich skutków, a także innych działań w celu poprawy funkcjonowania i ochrony parku krajobrazowego;
  3. gromadzenie dokumentacji dotyczącej przyrody oraz wartości historycznych, kulturowych i etnograficznych;
  4. realizacja zadań związanych z ochroną innych form ochrony przyrody w granicach parku krajobrazowego;
  5. informowanie o przepisach o ochronie przyrody osób przebywających na obszarach podlegających ochronie oraz w miejscach, w których znajdują się twory i składniki przyrody objęte formami ochrony przyrody;
  6. prowadzenie edukacji przyrodniczej w szkołach i wśród miejscowego społeczeństwa, a także promowanie wartości przyrodniczych, historycznych, kulturowych i turystycznych parku krajobrazowego;
  7. współpraca z samorządami, zarządcami obszarów parku krajobrazowego, organizacjami ekologicznymi i z innymi podmiotami, mającymi związek z ochroną parku krajobrazowego.

Pracownik Służby Parku Krajobrazowego ma prawo do legitymowania osób naruszających przepisy o ochronie przyrody, a w razie odmowy okazania dokumentu pozwalającego na ustalenie tożsamości – zwracania się do Policji lub innych właściwych organów o ustalenie tożsamości.

Nazwa parku, jego powierzchnia i granice, a także cele ochrony oraz zakazy które obowiązują na jego terenie określone są w uchwale sejmiku wojewódzkiego. Uchwała taka, zanim trafi pod głosowanie radnych wojewódzkich, musi przejść przez proces uzgodnienia z Radami Gmin na terenie których park się znajduje oraz właściwego Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska. Wszystkie Rady Gmin i RDOŚ muszą pozytywnie uzgodnić projekt uchwały. Rada gminy może odmówić uzgodnienia projektu uchwały, wyłącznie w przypadku, gdy przyjęcie tej uchwały prowadziłoby do ograniczenia możliwości rozwojowych gminy wynikających z ustaleń studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego lub miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w stopniu nieproporcjonalnym do wartości jakie park krajobrazowy ma chronić.

W Ustawie o ochronie przyrody wymienionych jest 14 zakazów, jakie radni sejmiku mogą wprowadzić na terenie parku krajobrazowego. Zakazy te powinny być dostosowane do specyfiki parku i wynikać z celów ochrony jakie na danym obszarze zostały zdefiniowane. Wśród katalogu zakazów radni mogą wybrać np. zakaz realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, zakaz zabijanie dzikich zwierząt i niszczenie ich siedlisk, zakaz likwidowanie zadrzewień śródpolnych, przydrożnych i nadwodnych, zakaz pozyskiwania skał i torfu, zakaz wykonywanie prac zniekształcających rzeźbę terenu i zaburzających stosunki wodne, zakaz używania łodzi motorowodnych na otwartych zbiornikach wodnych.

Dodatkowe zakazy lokalizowania nowych obiektów budowlanych oraz zalesiania gruntów, które wynikają z audytu krajobrazowego, mogą być zdefiniowane w planie ochrony dla parku krajobrazowego.

Plan ochrony parku krajobrazowego jest podstawowym dokumentem określającym działania jakie należy wykonać by zachować w odpowiednim stanie zasoby przyrodnicze, kulturowe i krajobrazowe parku.

Dokument ten sporządza się na okres 20 lat. Projekt uchwały sejmiku wojewódzkiego wymaga uzgodnienia z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska i zaopiniowania przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków.

Dyrektor parku krajobrazowego, odpowiedzialny za sporządzenie planu ochrony, musi uwzględnić następujące elementy:

  • charakterystykę i ocenę stanu przyrody;
  • identyfikację i ocenę istniejących oraz potencjalnych zagrożeń wewnętrznych i zewnętrznych;
charakterystykę i ocenę uwarunkowań społecznych i gospodarczych;
  • analizy skuteczności dotychczasowych sposobów ochrony;
  • charakterystykę i ocenę stanu zagospodarowania przestrzennego;>/li>
  • wyniki audytu krajobrazowego.

W planie ochrony parku krajobrazowego zawarte są:

  • cele ochrony przyrody oraz przyrodnicze, społeczne i gospodarcze uwarunkowania ich realizacji;
  • informacje o identyfikacji oraz sposobach eliminacji lub ograniczania istniejących i potencjalnych zagrożeń wewnętrznych i zewnętrznych oraz ich skutków;
  • obszary realizacji działań ochronnych;
  • zakresy prac związanych z ochroną przyrody i kształtowaniem krajobrazu;
  • obszary udostępniane dla celów naukowych, edukacyjnych, turystycznych, rekreacyjnych, amatorskiego połowu ryb i dla innych form gospodarowania oraz określenie sposobów korzystania z tych obszarów;
  • ustalenia do studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin, miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, planów zagospodarowania przestrzennego województw oraz planów zagospodarowania przestrzennego morskich wód wewnętrznych, morza terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej dotyczące eliminacji lub ograniczenia zagrożeń wewnętrznych lub zewnętrznych;
  • granice stref ochrony krajobrazów stanowiących w szczególności przedpola ekspozycji, osie widokowe, punkty widokowe oraz obszary zabudowane wyróżniające się lokalną formą architektoniczną, wyznaczonych w obrębie krajobrazów priorytetowych, zidentyfikowanych w ramach audytu krajobrazowego, istotnych dla zachowania walorów krajobrazowych parku krajobrazowego, wraz ze wskazaniem które z zakazów określonych w ustawie, obowiązują w danej strefie,
  • informacje o obiektach o istotnym znaczeniu historycznym i kulturowym.

Na dzień 1 stycznia 2020 r. w Polsce jest 125 parków krajobrazowych, o powierzchni całkowitej 26.141,6821 km2, co stanowi 8,36% powierzchni Polski.

Ostatnie zmiany:

W 2018 roku w województwie kujawsko-pomorskim został utworzony Park Krajobrazowy Góry Łosiowe włączony do Zespołu Parków Krajobrazowych Chełmińskiego i Nadwiślańskiego, który zmienił nazwę na Zespół Parków Krajobrazowych nad Dolną Wisłą.

W 2019 r. Pszczewski Parku Krajobrazowy na terenie województwa wielkopolskiego, został podzielony na dwa parki krajobrazowe na terenie gminy Miedzichowo – Miedzichowski Park Krajobrazowy, a na terenie gminy Międzychód – Park Krajobrazowy Dolina Kamionki.

W 12 województwach (dolnośląskim; lubelskim; lubuskim; łódzkim; małopolskim mazowieckim; opolskim, pomorskim; śląskim; świętokrzyskim; wielkopolskim; zachodniopomorskim) funkcjonuje jeden zespół parków krajobrazowych o zasięgu wojewódzkim.

W województwie podkarpackim są dwa zespoły parków krajobrazowych.

W województwie kujawsko-pomorskim jest jeden zespół parków w którego skład wchodzą 3 parki krajobrazowe oraz funkcjonuje samodzielnie 7 parków krajobrazowych.

W województwie warmińsko-mazurskim jest jeden zespół parków krajobrazowych w którego skład wchodzą 2 parki krajobrazowe oraz funkcjonują samodzielnie 4 parki krajobrazowe.
W województw 
podlaskim funkcjonują samodzielnie 3 parki krajobrazowe.

Lp.

Nazwa

Data utworzenia

Powierzchnia całkowita

Województwo

Powierzchnia w województwie
[ha]

Zarządzający

1

Barlinecko-Gorzowski

Data utworzenia: 13.11.1991

Pow. całkowita: 23 982,91

lubuskie

12 142,77

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Lubuskiego w Gorzowie Wielkopolskim

zachodniopomorskie

11 840,14

 

2

Beskidu Małego

Data utworzenia: 11.07.1998

Pow. całkowita: 25 601,13

śląskie

16 540,00

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Śląskiego

małopolskie

9 061,13

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Małopolskiego

3

Beskidu Śląskiego

Data utworzenia: 16.06.1998

Pow. całkowita: 38 620,00

śląskie

38 620,00

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Śląskiego

4

Bielańsko-Tyniecki

Data utworzenia: 02.12.1981

Pow. całkowita: 6 359,09

małopolskie

6 359,09

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Małopolskiego

5

Bolimowski

Data utworzenia: 14.11.1986

Pow. całkowita: 20 512,00

łódzkie

12 185,30

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Łódzkiego

mazowieckie

8 326,70

 

6

Brodnicki

Data utworzenia: 29.03.1985

Pow. całkowita: 16 685,00

kujawsko-pomorskie

12 349,00

Brodnicki Park Krajobrazowy

warmińsko-mazurskie

4 336,00

Brodnicki Park Krajobrazowy

7

Brudzeński

Data utworzenia: 09.06.1988

Pow. całkowita: 3 171,00

mazowieckie

3 171,00

Mazowiecki Zespół Parków Krajobrazowych

8

Cedyński

Data utworzenia: 01.04.1993

Pow. całkowita: 30 850,00

zachodniopomorskie

30 850,00

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Zachodniopomorskiego

9

Chełmiński

Data utworzenia: 15.05.1998

Pow. całkowita: 22 336,00

kujawsko-pomorskie

22 336,00

Zespół Parków Krajobrazowych Nad Dolną Wisłą

10

Chełmski

Data utworzenia: 23.03.1983

Pow. całkowita: 16 457,00

lubelskie

16 457,00

Zespół Lubelskich Parków Krajobrazowych

11

Chełmy

Data utworzenia: 19.06.1992

Pow. całkowita: 15 990,76

dolnośląskie

15 990,76

Dolnośląski Zespół Parków Krajobrazowych

12

Chęcińsko-Kielecki

Data utworzenia: 02.12.1996

Pow. całkowita: 19 781,60

świętokrzyskie

19 781,60

Zespół Świętokrzyskich i Nadnidziańskich Parków Krajobrazowych

13

Chojnowski

Data utworzenia: 07.06.1993

Pow. całkowita: 6 795,70

mazowieckie

6 795,70

Mazowiecki Zespół Parków Krajobrazowych

14

Ciężkowicko-Rożnowski

Data utworzenia: 16.11.1995

Pow. całkowita:  18 247,20

małopolskie

18 247,20

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Małopolskiego

15

Cisowsko-Orłowiński

Data utworzenia: 10.06.1988

Pow. całkowita:  20 693,00

świętokrzyskie

20 693,00

Zespół Świętokrzyskich i Nadnidziańskich Parków Krajobrazowych

16

Ciśniańsko-Wetliński

Data utworzenia: 27.03.1992

Pow. całkowita: 51 461,00

podkarpackie

51 461,00

Zespół Karpackich Parków Krajobrazowych w Krośnie

17

Cysterskie Kompozycje Krajobrazowe Rud Wielkich

Data utworzenia: 23.11.1993

Pow. całkowita:  49 387,00

śląskie

49 387,00

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Śląskiego

18

Czarnorzecko-Strzyżowski

Data utworzenia: 16.03.1993

Pow. całkowita:  25 654,00

podkarpackie

25 654,00

Zespół Karpackich Parków Krajobrazowych w Krośnie

19

Dłubniański

Data utworzenia: 02.12.1981

Pow. całkowita:  10 959,60

małopolskie

10 959,60

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Małopolskiego

20

Dolina Baryczy

Data utworzenia: 03.06.1996

Pow. całkowita:  87 040,00

dolnośląskie

70 040,00

Dolnośląski Zespół Parków Krajobrazowych

wielkopolskie

17 000,00

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Wielkopolskiego

21

Dolina Bobru

Data utworzenia: 16.11.1989

Pow. całkowita:  10 943,00

dolnośląskie

10 943,00

Dolnośląski Zespół Parków Krajobrazowych

22

Dolina Bystrzycy

Data utworzenia: 27.10.1998

Pow. całkowita: 8 570,00

dolnośląskie

8 570,00

Dolnośląski Zespół Parków Krajobrazowych

23

Dolina Dolnej Odry

Data utworzenia: 01.04.1993

Pow. całkowita: 6 009,00

zachodniopomorskie

6 009,00

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Zachodniopomorskiego

24

Dolina Jezierzycy

Data utworzenia: 12.08.1994

Pow. całkowita: 7 953,00

dolnośląskie

7 953,00

Dolnośląski Zespół Parków Krajobrazowych

25

Dolina Kamionki

Data utworzenia: 25.11.2019

Pow. całkowita: 2 046,86

wielkopolskie

2 046,86

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Wielkopolskiego

26

Dolina Słupi

Data utworzenia: 08.12.1981

Pow. całkowita: 37 040,00

pomorskie

37 040,00

Pomorski Zespół Parków Krajobrazowych

27

Dolinki Krakowskie

Data utworzenia: 02.12.1981

Pow. całkowita: 20 686,10

małopolskie

20 686,10

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Małopolskiego

28

Drawski

Data utworzenia: 24.04.1979

Pow. całkowita: 41 430,00

zachodniopomorskie

41 430,00

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Zachodniopomorskiego

29

Gostynińsko-Włocławski

Data utworzenia: 05.04.1979

Pow. całkowita: 38 950,00

kujawsko-pomorskie

22 200,00

Gostynińsko-Włocławski Park Krajobrazowy

mazowieckie

16 750,00

Gostynińsko-Włocławski Park Krajobrazowy

30

Gór Słonnych

Data utworzenia: 27.03.1992

Pow. całkowita: 56 188,00

podkarpackie

56 188,00

Zespół Parków Krajobrazowych w Przemyślu

31

Gór Sowich

Data utworzenia: 13.11.1991

Pow. całkowita: 8 140,67

dolnośląskie

8 140,67

Dolnośląski Zespół Parków Krajobrazowych

32

Góra Świętej Anny

Data utworzenia: 26.05.1988

Pow. całkowita: 5 051,00

opolskie

5 051,00

Zespół Opolskich Parków Krajobrazowych

33

Góry Łosiowe

Data utworzenia: 28.05.2018

Pow. całkowita: 4 859,97

kujawsko-pomorskie

4 859,97

Zespół Parków Krajobrazowych Nad Dolną Wisłą

34

Góry Opawskie

Data utworzenia: 26.05.1988

Pow. całkowita: 4 903,00

opolskie

4 903,00

Zespół Opolskich Parków Krajobrazowych

35

Górznieńsko-Lidzbarski

Data utworzenia: 14.11.1990

Pow. całkowita: 27 764,30

kujawsko-pomorskie

13 901,50

Górznieńsko-Lidzbarski Rak Krajobrazowy

warmińsko-mazurskie

8 632,70

Górznieńsko-Lidzbarski Rak Krajobrazowy

mazowieckie

5 230,10

Górznieńsko-Lidzbarski Rak Krajobrazowy

36

Gryżyński

Data utworzenia: 15.04.1996

Pow. całkowita: 3 064,80

lubuskie

3 064,80

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Lubuskiego w Gorzowie Wielkopolskim

37

Iński

Data utworzenia: 04.11.1981

Pow. całkowita: 17 763,00

zachodniopomorskie

17 763,00

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Zachodniopomorskiego

38

Jaśliski

Data utworzenia: 27.03.1992

Pow. całkowita: 25 878,00

podkarpackie

25 878,00

Zespół Karpackich Parków Krajobrazowych w Krośnie

39

Jeleniowski

Data utworzenia: 10.06.1988

Pow. całkowita: 4 218,20

świętokrzyskie

4 218,20

Zespół Świętokrzyskich i Nadnidziańskich Parków Krajobrazowych

40

Kaszubski

Data utworzenia: 15.06.1983

Pow. całkowita: 33 202,00

pomorskie

33 202,00

Pomorski Zespół Parków Krajobrazowych

41

Kazimierski

Data utworzenia: 27.04.1979

Pow. całkowita: 14 974,14

lubelskie

14 974,14

Zespół Lubelskich Parków Krajobrazowych

42

Kozienicki

Data utworzenia: 28.06.1983

Pow. całkowita: 26 233,83

mazowieckie

26 233,83

Mazowiecki Zespół Parków Krajobrazowych

43

Kozłowiecki

Data utworzenia: 26.02.1990

Pow. całkowita: 6 121,00

lubelskie

6 121,00

Zespół Lubelskich Parków Krajobrazowych

44

Kozubowski

Data utworzenia: 19.12.1986

Pow. całkowita: 6 169,60

świętokrzyskie

6 169,60

Zespół Świętokrzyskich i Nadnidziańskich Parków Krajobrazowych

45

Krajeński

Data utworzenia: 17.08.1998

Pow. całkowita: 74 985,60

kujawsko-pomorskie

74 985,60

Krajeński Park Krajobrazowy

46

Krasnobrodzki

Data utworzenia: 11.06.1988

Pow. całkowita: 9 390,00

lubelskie

9 390,00

Zespół Lubelskich Parków Krajobrazowych

47

Krzczonowski

Data utworzenia: 26.02.1990

Pow. całkowita: 12 421,00

lubelskie

12 421,00

Zespół Lubelskich Parków Krajobrazowych

48

Krzesiński

Data utworzenia: 05.08.1998

Pow. całkowita: 8 546,00

lubuskie

8 546,00

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Lubuskiego w Gorzowie Wielkopolskim

49

Książański

Data utworzenia: 28.10.1981

Pow. całkowita: 3 155,40

dolnośląskie

3 155,40

Dolnośląski Zespół Parków Krajobrazowych

50

Lasy Janowskie

Data utworzenia: 03.10.1984

Pow. całkowita: 44 532,00

lubelskie

35 095,00

Zespół Lubelskich Parków Krajobrazowych

podkarpackie

9 437,00

Zespół Parków Krajobrazowych w Przemyślu

51

Lasy nad Górną Liswartą

Data utworzenia: 21.12.1998

Pow. całkowita: 38 731,00

śląskie

38 731,00

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Śląskiego

52

Lednicki

Data utworzenia: 26.05.1988

Pow. całkowita: 7 618,40

wielkopolskie

7 618,40

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Wielkopolskiego

53

Łagowsko-Sulęciński

Data utworzenia: 30.04.1985

Pow. całkowita: 5 438,50

lubuskie

5 438,50

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Lubuskiego w Gorzowie Wielkopolskim

54

Łomżyński PK Doliny Narwi

Data utworzenia: 10.12.1994

Pow. całkowita: 7 368,22

podlaskie

7 368,22

Łomżyński PK Doliny Narwi

55

Łuk Mużakowa

Data utworzenia: 25.10.2001

Pow. całkowita: 18 714,00

lubuskie

18 714,00

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Lubuskiego w Gorzowie Wielkopolskim

56

Mazowiecki

Data utworzenia: 17.12.1987

Pow. całkowita: 15 709,80

mazowieckie

15 709,80

Mazowiecki Zespół Parków Krajobrazowych

57

Mazurski

Data utworzenia: 05.12.1977

Pow. całkowita: 53 655,00

warmińsko-mazurskie

53 655,00

Mazurski Park Krajobrazowy

58

Miedzichowski

Data utworzenia: 25.11.2019

Pow. całkowita: 1 432,28

wielkopolskie

1 432,28

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Wielkopolskiego

59

Mierzeja Wiślana

Data utworzenia: 26.04.1985

Pow. całkowita: 4 410,00

pomorskie

4 410,00

Pomorski Zespół Parków Krajobrazowych

60

Międzyrzecza Warty i Widawki

Data utworzenia: 14.09.1989

Pow. całkowita: 25 330,00

łódzkie

25 330,00

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Łódzkiego

61

Nadbużański

Data utworzenia: 30.09.1993

Pow. całkowita: 74 136,50

mazowieckie

74 136,50

Mazowiecki Zespół Parków Krajobrazowych

62

Nadgoplański Park Tysiąclecia

Data utworzenia: 11.08.1993

Pow. całkowita: 9 982,71

kujawsko-pomorskie

9 982,71

Nadgoplański Park Tysiąclecia

63

Nadgoplański Park Tysiąclecia

Data utworzenia: 08.05.2009

Pow. całkowita: 3 074,59

wielkopolskie

3 074,59

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Wielkopolskiego

64

Nadmorski

Data utworzenia: 05.01.1978

Pow. całkowita: 7 452,00

pomorskie

7 452,00

Pomorski Zespół Parków Krajobrazowych

65

Nadnidziański

Data utworzenia: 19.12.1986

Pow. całkowita: 22 888,60

świętokrzyskie

22 888,60

Zespół Świętokrzyskich i Nadnidziańskich Parków Krajobrazowych

66

Nadwarciański

Data utworzenia: 19.10.1995

Pow. całkowita: 13 428,00

wielkopolskie

13 428,00

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Wielkopolskiego

67

Nadwieprzański

Data utworzenia: 26.02.1990

Pow. całkowita: 6 228,66

lubelskie

6 228,66

Zespół Lubelskich Parków Krajobrazowych

68

Nadwiślański

Data utworzenia: 24.08.1993

Pow. całkowita: 33 306,50

kujawsko-pomorskie

33 306,50

Zespół Parków Krajobrazowych Nad Dolną Wisłą

69

Orlich Gniazd

Data utworzenia: 20.06.1980

Pow. całkowita: 60 807,20

śląskie

47 965,00

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Śląskiego

małopolskie

12 842,20

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Małopolskiego

70

Pasma Brzanki

Data utworzenia: 16.11.1995

Pow. całkowita: 15 427,28

małopolskie

12 974,28

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Małopolskiego

podkarpackie

2 453,00

Zespół Karpackich Parków Krajobrazowych w Krośnie

71

PK Doliny Sanu

Data utworzenia: 27.03.1992

Pow. całkowita: 27 728,00

podkarpackie

27 728,00

Zespół Karpackich Parków Krajobrazowych w Krośnie

72

PK im.gen.D.Chłapowskiego

Data utworzenia: 01.12.1992

Pow. całkowita: 17 323,21

wielkopolskie

17 323,21

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Wielkopolskiego

73

Podlaski Przełom Bugu

Data utworzenia: 25.08.1994

Pow. całkowita: 30 904,00

lubelskie

15 511,00

Zespół Lubelskich Parków Krajobrazowych

mazowieckie

15 393,00

 

74

Pogórza Przemyskiego

Data utworzenia: 16.12.1991

Pow. całkowita: 60 561,00

podkarpackie

60 561,00

Zespół Parków Krajobrazowych w Przemyślu

75

Pojezierza Iławskiego

Data utworzenia: 08.06.1993

Pow. całkowita: 25 045,00

warmińsko-mazurskie

22 404,70

Zespół Parków Krajobrazowych Pojezierza Iławskiego i Wzgórz Dylewskich

pomorskie

2 640,30

Zespół Parków Krajobrazowych Pojezierza Iławskiego i Wzgórz Dylewskich

76

Pojezierze Łęczyńskie

Data utworzenia: 26.02.1990

Pow. całkowita: 11 816,00

lubelskie

11 816,00

Zespół Lubelskich Parków Krajobrazowych

77

Poleski

Data utworzenia: 23.03.1983

Pow. całkowita: 5 113,00

lubelskie

5 113,00

Zespół Lubelskich Parków Krajobrazowych

78

Południoworoztoczański

Data utworzenia: 08.08.1989

Pow. całkowita: 20 816,00

podkarpackie

16 797,00

Zespół Parków Krajobrazowych w Przemyślu

lubelskie

4 019,00

Zespół Lubelskich Parków Krajobrazowych

79

Popradzki

Data utworzenia: 11.09.1987

Pow. całkowita: 53 419,79

małopolskie

53 419,79

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Małopolskiego

80

Powidzki

Data utworzenia: 16.12.1998

Pow. całkowita: 24 887,21

wielkopolskie

24 887,21

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Wielkopolskiego

71

Promno

Data utworzenia: 20.09.1993

Pow. całkowita: 3 363,86

wielkopolskie

3 363,86

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Wielkopolskiego

82

Przedborski

Data utworzenia: 10.06.1988

Pow. całkowita: 16 550,10

świętokrzyskie

9 165,10

 

łódzkie

7 385,00

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Łódzkiego

83

Przemęcki

Data utworzenia: 25.11.1991

Pow. całkowita: 21 450,00

wielkopolskie

19 450,00

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Wielkopolskiego

lubuskie

2 000,00

 

84

Przemkowski

Data utworzenia: 27.07.1997

Pow. całkowita: 22 340,00

dolnośląskie

22 340,00

Dolnośląski Zespół Parków Krajobrazowych

85

Pszczewski

Data utworzenia: 25.04.1986

Pow. całkowita: 9 724,01

lubuskie

9 724,01

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Lubuskiego w Gorzowie Wielkopolskim

86

Puszcza Zielonka

Data utworzenia: 20.09.1993

Pow. całkowita: 12 202,00

wielkopolskie

12 202,00

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Wielkopolskiego

87

Puszczy Knyszyńskiej im. prof. W. Sławińskiego

Data utworzenia: 24.05.1988

Pow. całkowita: 72 860,17

podlaskie

72 860,17

Park Krajobrazowy Puszczy Knyszyńskiej im. prof. W. Sławińskiego

88

Puszczy Rominckiej

Data utworzenia: 14.01.1998

Pow. całkowita: 14 620,00

warmińsko-mazurskie

14 620,00

Park Krajobrazowy Puszczy Romnickiej

89

Puszczy Solskiej

Data utworzenia: 29.06.1988

Pow. całkowita: 28 895,00

lubelskie

21 305,00

Zespół Lubelskich Parków Krajobrazowych

podkarpackie

7 590,00

Zespół Parków Krajobrazowych w Przemyślu

90

Rogaliński

Data utworzenia: 26.06.1997

Pow. całkowita: 12 682,70

wielkopolskie

12 682,70

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Wielkopolskiego

91

Rudawski

Data utworzenia: 16.11.1989

Pow. całkowita: 15 705,00

dolnośląskie

15 705,00

Dolnośląski Zespół Parków Krajobrazowych

92

Rudniański

Data utworzenia: 02.12.1981

Pow. całkowita: 5 813,90

małopolskie

5 813,90

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Małopolskiego

93

Sieradowicki

Data utworzenia: 10.06.1988

Pow. całkowita: 12 252,00

świętokrzyskie

12 252,00

Zespół Świętokrzyskich i Nadnidziańskich Parków Krajobrazowych

94

Sierakowski

Data utworzenia: 12.08.1991

Pow. całkowita: 30 413,00

wielkopolskie

30 413,00

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Wielkopolskiego

95

Skierbieszowski

Data utworzenia: 23.01.1995

Pow. całkowita: 35 488,00

lubelskie

35 488,00

Zespół Lubelskich Parków Krajobrazowych

96

Sobiborski

Data utworzenia: 23.03.1983

Pow. całkowita: 10 000,00

lubelskie

10 000,00

Zespół Lubelskich Parków Krajobrazowych

97

Spalski

Data utworzenia: 05.10.1995

Pow. całkowita: 13 110,00

łódzkie

13 110,00

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Łódzkiego

98

Stawki

Data utworzenia: 17.06.1982

Pow. całkowita: 1 732,00

śląskie

1 732,00

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Śląskiego

99

Stobrawski

Data utworzenia: 03.11.1999

Pow. całkowita: 52 636,50

opolskie

52 636,50

Zespół Opolskich Parków Krajobrazowych

100

Strzelecki

Data utworzenia: 23.03.1983

Pow. całkowita: 12 026,00

lubelskie

12 026,00

Zespół Lubelskich Parków Krajobrazowych

101

Suchedniowsko-Oblęgorski

Data utworzenia: 10.06.1988

Pow. całkowita: 19 895,00

świętokrzyskie

19 895,00

Zespół Świętokrzyskich i Nadnidziańskich Parków Krajobrazowych

102

Sudetów Wałbrzyskich

Data utworzenia: 29.12.1998

Pow. całkowita: 6 493,00

dolnośląskie

6 493,00

Dolnośląski Zespół Parków Krajobrazowych

103

Sulejowski

Data utworzenia: 21.07.1994

Pow. całkowita: 17 026,00

łódzkie

17 026,00

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Łódzkiego

104

Suwalski

Data utworzenia: 12.01.1976

Pow. całkowita: 6 337,66

podlaskie

6 337,66

Suwalski Park Krajobrazowy

105

Szaniecki

Data utworzenia: 19.12.1986

Pow. całkowita: 11 289,60

świętokrzyskie

11 289,60

Zespół Świętokrzyskich i Nadnidziańskich Parków Krajobrazowych

106

Szczebrzeszyński

Data utworzenia: 02.03.1991

Pow. całkowita: 19 370,90

lubelskie

19 370,90

Zespół Lubelskich Parków Krajobrazowych

107

Szczeciński PK Puszcza Bukowa

Data utworzenia: 04.11.1981

Pow. całkowita: 9 096,00

zachodniopomorskie

9 096,00

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Zachodniopomorskiego

108

Ślężański

Data utworzenia: 30.08.1988

Pow. całkowita: 8 190,00

dolnośląskie

8 190,00

Dolnośląski Zespół Parków Krajobrazowych

109

Śnieżnicki

Data utworzenia: 09.11.1981

Pow. całkowita: 28 800,00

dolnośląskie

28 800,00

Dolnośląski Zespół Parków Krajobrazowych

110

Tenczyński

Data utworzenia: 02.12.1981

Pow. całkowita: 13 658,10

małopolskie

13 658,10

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Małopolskiego

111

Trójmiejski

Data utworzenia: 03.05.1979

Pow. całkowita: 19 930,00

pomorskie

19 930,00

Pomorski Zespół Parków Krajobrazowych

112

Tucholski

Data utworzenia: 09.12.1985

Pow. całkowita: 36 983,00

kujawsko-pomorskie

25 660,00

Tucholski Park Krajobrazowy

pomorskie

11 323,00

Tucholski Park Krajobrazowy

113

Ujście Warty

Data utworzenia: 14.02.1997

Pow. całkowita: 19 496,38

lubuskie

17 697,89

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Lubuskiego w Gorzowie Wielkopolskim

zachodniopomorskie

1 798,49

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Zachodniopomorskiego

114

Wdecki

Data utworzenia: 11.08.1993

Pow. całkowita: 19 177,24

kujawsko-pomorskie

19 177,24

Wdecki Park Krajobrazowy

115

Wdzydzki

Data utworzenia: 15.06.1983

Pow. całkowita: 17 832,00

pomorskie

17 832,00

Pomorski Zespół Parków Krajobrazowych

116

Welski

Data utworzenia: 18.12.1995

Pow. całkowita: 20 444,00

warmińsko-mazurskie

20 444,00

Welski Park Krajobrazowy

117

Wiśnicko-Lipnicki

Data utworzenia: 03.06.1997

Pow. całkowita: 14 230,79

małopolskie

14 230,79

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Małopolskiego

118

Wrzelowiecki

Data utworzenia: 26.02.1990

Pow. całkowita: 4 989,00

lubelskie

4 989,00

Zespół Lubelskich Parków Krajobrazowych

119

Wysoczyzny Elbląskiej

Data utworzenia: 26.04.1985

Pow. całkowita: 13 732,00

warmińsko-mazurskie

13 732,00

Park Krajobrazowy Wysoczyzny Elbląskiej

120

Wzgórz Dylewskich

Data utworzenia: 04.01.1994

Pow. całkowita: 7 151,20

warmińsko-mazurskie

7 151,20

Zespół Parków Krajobrazowych Pojezierza Iławskiego i Wzgórz Dylewskich

121

Wzniesień Łódzkich

Data utworzenia: 31.12.1996

Pow. całkowita: 11 580,00

łódzkie

11 580,00

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Łódzkiego

122

Zaborski

Data utworzenia: 28.02.1990

Pow. całkowita: 34 026,00

pomorskie

34 026,00

Pomorski Zespół Parków Krajobrazowych

123

Załęczański

Data utworzenia: 05.01.1978

Pow. całkowita: 14 386,00

łódzkie

13 520,00

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Łódzkiego

śląskie

866,00

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Śląskiego

124

Żerkowsko-Czeszewski

Data utworzenia: 17.10.1994

Pow. całkowita: 15 794,84

wielkopolskie

15 794,84

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Wielkopolskiego

125

Żywiecki

Data utworzenia: 13.03.1986

Pow. całkowita: 35 870,00

śląskie

35 870,00

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Śląskiego

 

    • Na dzień 1 stycznia 2020 r. w Polsce jest 125 parków krajobrazowych, o powierzchni całkowitej 26.141,6821 km2, co stanowi 8,36% powierzchni Polski.
    • Najstarszy (Suwalski Park Krajobrazowy) został powołany w 1976 roku, a najmłodsze w 2019 r.
    • W 2018 roku w województwie kujawsko-pomorskim został utworzony Park Krajobrazowy Góry Łosiowe włączony do Zespołu Parków Krajobrazowych Chełmińskiego i Nadwiślańskiego, który zmienił nazwę na Zespół Parków Krajobrazowych nad Dolną Wisłą.
    • W 2019 r. Pszczewski Parku Krajobrazowy na terenie województwa wielkopolskiego, został podzielony na dwa parki krajobrazowe na terenie gminy Miedzichowo – Miedzichowski Park Krajobrazowy, a na terenie gminy Międzychód – Park Krajobrazowy Dolina Kamionki.
    • Dwa parki mają taką samą nazwę – Nadgoplański Park Tysiąclecia, choć w rzeczywistości są osobnymi parkami, położonymi w dwóch sąsiednich województwach.
    • Największym parkiem jest Park Krajobrazowy Dolina Baryczy o powierzchni 87.040 hanajmniejszym jest utworzony w 2019 r. Miedzichowski Park Krajobrazowy.
    • Średnia powierzchnia parków krajobrazowych wynosi 20,913,35 ha. Liczba parków krajobrazowych w poszczególnych przedziałach powierzchni przedstawiona jest na wykresie.
 

Najwięcej parków krajobrazowych została utworzonych w latach 1991 – 1995. Po 2001 roku utworzonych zostało 5 parków krajobrazowych. Na wykresie przedstawiono liczbę parków krajobrazowych tworzonych w poszczególnych latach.

Największa powierzchnia województwa pokrytą parkami krajobrazowymi jest w województwie śląskim, a biorąc pod uwagę liczby bezwzględne to w województwie podkarpackim. Największa średnia powierzchnia parków krajobrazowych jest w województwie podlaskim, śląskim i podkarpackim. Najwięcej parków krajobrazowych jest na terenie województwa lubelskiego.

Województwo

Liczba PK

Procent powierzchni województwa

Powierzchnia
[ha]

Średnia powierzchnia PK
[ha]

dolnośląskie

12

10,3%

206 320,83

17 193,40

kujawsko-pomorskie

10

13,3%

238 758,52

23 875,85

lubelskie

17

9,6%

240 324,70

14 136,75

lubuskie

8

5,5%

77 327,97

9 666,00

łódzkie

7

5,5%

100 136,30

14 305,19

małopolskie

11

11,7%

178 251,53

16 204,68

mazowieckie

9

4,8%

171 746,63

19 082,96

opolskie

3

6,7%

62 590,50

20 863,50

podkarpackie

10

15,9%

283 747,00

28 374,70

podlaskie

3

4,3%

86 566,05

28 855,35

pomorskie

9

9,2%

167 855,30

18 650,59

śląskie

8

18,6%

229 711,00

28 713,88

świętokrzyskie

9

10,8%

126 352,70

14 039,19

warmińsko-mazurskie

8

6,0%

144 975,60

18 121,95

wielkopolskie

14

6,1%

180 716,95

12 908,35

zachodniopomorskie

7

5,2%

118 786,63

16 969,52